Krok 1: Ekstrakcja ziaren
Zanim nastąpi palenie, ziarno trzeba wydobyć z wnętrza owocu kawowca. Do przygotowania napoju potrzebujemy tylko nasion znajdujących się w środku (zwykle po dwa). W budowie owocu można wyróżnić około sześciu warstw: skórkę, miąższ, warstwę śluzową, osłonkę pergaminową, łuskę srebrzystą i najważniejsze — ziarno.
Sześć warstw owocu kawowca
Skórka zewnętrzna / egzokarp: nasiona kawowca są schowane wewnątrz owocu, podobnie jak pestka w wiśni. Na początku skórka owocu jest zielona. W miarę jak owoc dojrzewa, zmienia kolor na żółty, pomarańczowy, a na końcu czerwony.
Miąższ / warstwa śluzowa / mezokarp: kolejną warstwą owocu jest miąższ, podobnie jak w wielu innych pestkowcach. Ta słodka, lepka warstwa pokrywa każde nasiono, jest bogata w cukry i ma duży wpływ na smak ziarna kawowego.
Warstwa pektynowa: warstwa celulozy, która chroni ziarna kawowe.
Osłonka pergaminowa / endokarp: gruba, łuskowata warstwa otaczająca ziarna, która po wysuszeniu nieco przypomina pergamin.
Łuska srebrzysta / plewy: bardzo cienka warstwa o srebrzystym połysku (stąd nazwa). Ta warstwa pozostaje na nasionach i usuwana jest dopiero w procesie palenia jako produkt odpadowy, niekiedy nazywany plewami.
Nasienie / ziarno kawy: pięknie zielone ziarno w samym sercu owocu dojrzewa, by potem, perfekcyjnie wypalone, zmienić się w nasz ukochany napój.
Kiedy ziarna kawy suszy się metodą naturalną, nabierają one owocowych nut dzięki fermentacji naturalnych cukrów. Obróbka na mokro usuwa te cukry, pozostawiając czysty, mocny aromat samej kawy.
Krok 2: Przygotowanie ziaren
Zanim wypali się ziarna kawy, muszą one przejść specjalny etap przygotowawczy, czyli tzw. obróbkę na mokro lub na sucho.
Obróbka na sucho/naturalna Obróbka na sucho, czyli metodą naturalną, to najstarszy sposób przetwarzania ziarna kawowego. Po zbiorze całe owoce myje się i suszy na słońcu ułożone w cienkich warstwach na specjalnych stołach lub tarasach. Proces ten nazywamy obróbką na sucho, ponieważ etap suszenia ma miejsce najpierw, przed usunięciem miąższu. Następnie miąższ się usuwa, by wydobyć ziarno. Miąższ powinien zostać usunięty w ciągu 24 godzin od zbioru, inaczej ziarna mogą nabrać zbyt owocowego, nadgniłego aromatu, który znacząco obniży jakość kawy.
Obróbka na mokro/myta Obróbka na mokro polega na tym, że ziarna kawy suszy się już po usunięciu miąższu, po czym zwykle poddaje się je fermentacji, by oddzielić pozostałości warstwy pektynowej i pergaminowej. Następnie ziarna się myje i dopiero wtedy suszy. W obróbce mokrej zewnętrzne warstwy owocu usuwa się więc przed suszeniem. Tak przetworzoną kawę nazywa się czasem kawą mytą. Metoda na mokro wymaga użycia specjalnego sprzętu i dużych ilości wody.
Obróbka na sucho/naturalna Obróbka na sucho, czyli metodą naturalną, to najstarszy sposób przetwarzania ziarna kawowego. Po zbiorze całe owoce myje się i suszy na słońcu ułożone w cienkich warstwach na specjalnych stołach lub tarasach. Proces ten nazywamy obróbką na sucho, ponieważ etap suszenia ma miejsce najpierw, przed usunięciem miąższu. Następnie miąższ się usuwa, by wydobyć ziarno. Miąższ powinien zostać usunięty w ciągu 24 godzin od zbioru, inaczej ziarna mogą nabrać zbyt owocowego, nadgniłego aromatu, który znacząco obniży jakość kawy.
Obróbka na mokro/myta Obróbka na mokro polega na tym, że ziarna kawy suszy się już po usunięciu miąższu, po czym zwykle poddaje się je fermentacji, by oddzielić pozostałości warstwy pektynowej i pergaminowej. Następnie ziarna się myje i dopiero wtedy suszy. W obróbce mokrej zewnętrzne warstwy owocu usuwa się więc przed suszeniem. Tak przetworzoną kawę nazywa się czasem kawą mytą. Metoda na mokro wymaga użycia specjalnego sprzętu i dużych ilości wody.
Owoce kawowca sortuje się przez zanurzenie w wodzie. Zepsute lub niedojrzałe unoszą się na powierzchni, zaś te dojrzałe opadają na dno. Skórkę i część miąższu usuwa się specjalną maszyną przez przeciskanie owoców wraz z wodą przez sito. Ziarno wciąż jest jednak otoczone sporą ilością miąższu, który należy usunąć. Robi się to albo klasyczną metodą fermentacji i płukania, albo nowszą techniką zwaną niekiedy maszynową obróbką na mokro.
Może Cię to zaskoczy, ale ten etap przygotowania przed paleniem ma niebagatelny wpływ na smak kawy! Kawa suszona w procesie naturalnym ma bardziej owocowe nuty dzięki fermentacji naturalnych cukrów zawartych w miąższu. Z kolei obróbka na mokro pozwala uzyskać wyrazistsze kompozycje smakowe. To dlatego, że w tej metodzie usuwa się miąższ i naturalne cukry, a bez nich lepiej uwydatnia się aromat samego ziarna.
Może Cię to zaskoczy, ale ten etap przygotowania przed paleniem ma niebagatelny wpływ na smak kawy! Kawa suszona w procesie naturalnym ma bardziej owocowe nuty dzięki fermentacji naturalnych cukrów zawartych w miąższu. Z kolei obróbka na mokro pozwala uzyskać wyrazistsze kompozycje smakowe. To dlatego, że w tej metodzie usuwa się miąższ i naturalne cukry, a bez nich lepiej uwydatnia się aromat samego ziarna.
Krok 3: Palenie
Co ciekawe, świeże ziarno kawy ma zielony kolor i trawiasty zapach. Intensywną brązową barwę i bogactwo aromatu, które tak lubimy, uzyskuje się dopiero w starannym procesie palenia, któremu poddaje się surowe ziarno. Kiedy ziarna trafiają do pieca bębnowego i zaczynają się bardzo szybko nagrzewać, zachodzi w nich chemiczna przemiana. Kiedy już osiągną docelową temperaturę, szybko się je schładza, aby zatrzymać proces prażenia. Brzmi nieskomplikowanie, ale cała operacja wymaga dużego doświadczenia, by dać pożądane efekty.
Dowiedz się więcej na temat palenia kawy z naszego przewodnika.
Rodzaje palonej kawy
Wyróżniamy cztery rodzaje palonej kawy, z których każdy charakteryzuje się unikalnym smakiem i aromatem wydobywanym na różnych etapach procesu palenia.
1. Kawa palona na jasno
Kawa palona na jasno, czyli do pierwszego „cracku”, to taka, którą praży się do momentu rozsadzania ziaren, kiedy po raz pierwszy zaczynają trzaskać.
W tym rodzaju palenia doprowadza się ziarna do temperatury 180°C–205°C; nabierają one wówczas jasnobrązowego koloru, a ich powierzchnia jest sucha, bez śladu oleistego połysku. W smaku kawa ta jest dość kwaskowata, ale można się też spodziewać nut owocowych i mocnego aromatu.
2. Kawa palona na średnio
Jak sugeruje nazwa, ziarna palone na średnio mają pośredni odcień brązu, są suche i z reguły bardziej zrównoważone w smaku. W tym rodzaju palenia doprowadza się je do temperatury 210°C –220°C. Wielu kawoszy preferuje tak prażoną kawę ze względu na harmonijną kompozycję nut smakowych, aromatów i kwasowości, a często także większą słodycz i silniejszy aromat.
Jeśli szukasz bardziej wyważonego smaku i aromatu, wypróbuj naszą mieszankę NESCAFÉ® GOLD o delikatnym, ale bogatym i zrównoważonym bukiecie.
3. Kawa palona na średnio ciemno
Kiedy ziarna kawy osiągną temperaturę 225°C–230°C, jest to moment idealny dla tych, którzy poszukują czegoś mocniejszego, ale nie tak gorzkiego jak kawa palona na ciemno. Ciemniejsze w kolorze ziarna o połyskującej od olejów powierzchni sprawiają, że kawa palona na średnio ciemno smakuje niemal słodko-gorzko. Natomiast dzięki dłuższemu wypalaniu praktycznie nie wyczuwa się w niej kwasowości.
Jeśli lubisz kawę o bogatym i pełnym smaku, spróbuj naszej NESCAFÉ® Classic. Wytwarzana z doskonale wyprażonych na średnio ciemno ziaren, ta idealnie zbalansowana mieszanka ma całe rzesze wielbicieli.
4. Kawa palona na ciemno
Prażona najdłużej kawa palona na ciemno osiąga temperaturę 240°C–250°C. Tak wypalone ziarna są czarne, mają oleistą powierzchnię i bardzo gorzki smak. Wzmaga się intensywność aromatu i nut smakowych, można też wyczuć posmak karmelu.
Palenie na średnio ciemno i na ciemno trwa aż do tzw. drugiego „cracku”. Pierwszy crack to moment, kiedy ziarna zaczynają nieco pęcznieć i głośno trzaskać, jak przy prażeniu kukurydzy. Jeśli kawę wypala się dość długo, można doczekać się trochę cichszego drugiego cracku, który jest sygnałem wydostawania się olejów z wnętrza ziaren.
Palenie na średnio ciemno i na ciemno trwa aż do tzw. drugiego „cracku”. Pierwszy crack to moment, kiedy ziarna zaczynają nieco pęcznieć i głośno trzaskać, jak przy prażeniu kukurydzy. Jeśli kawę wypala się dość długo, można doczekać się trochę cichszego drugiego cracku, który jest sygnałem wydostawania się olejów z wnętrza ziaren.
Wiedza na temat sposobów wypalania kawy rozbudzi Twoje zmysły i pozwoli czerpać ze swojej małej czarnej jeszcze więcej przyjemności. Chcesz dowiedzieć się więcej na temat swojej ulubionej kawy? Poznaj jej przebogatą historię.
Najpopularniejsze artykuły
Odkryj najpopularniejsze artykuły z całej strony
